Competente leiders durven zich kwetsbaar op te stellen

De markt stelt nieuwe eisen aan leiders. Empathie krijgt hierbij veel aandacht. Veel managers geloven dat ze over deze eigenschap beschikken. Echter hun omgeving ervaart anders. Wanneer gaan de ogen van deze managers open?

“Stap één is zelfonderzoek en de omgeving organiseren om constructieve feedback te ontvangen,” aldus Mariëlle Heijltjes, directeur van de divisie Postgraduate Education van Maastricht University School of Business en Economics. “Een proces dat je niet van vandaag op morgen realiseert.”

Leiders en managers. Het zijn niet altijd dezelfde personen. Volgens Heijltjes vind je leiders in alle geledingen van de organisatie en zijn managers op hun tijd ook volgers. De economische crisis, de behoefte aan integriteit en ethiek, de ontwikkelingen op het gebied van communicatie- en informatietechnologie en de toenemende schaarste van natuurlijke hulpbronnen en natuurrampen. Ze dragen allemaal bij aan het nieuwe beeld over competente leiders. “Het is een nieuwe fase van een historische ontwikkeling in het denken over leiderschap,” stelt Heijltjes tijdens de ondernemersbijeenkomst afgelopen 6 september van MKB Portal Maastricht University ter gelegenheid van de opening van het academische jaar. “Het is dan ook niet terecht om oud en nieuw leiderschap te polariseren. Maar een leider die volhardt in uitsluitend directief gedrag voldoet niet meer aan de eisen van deze maatschappij. De nieuwe criteria gaan uit van meerdere rollen voor een leider, afhankelijk van de situatie. Een leider die voldoet aan die nieuwe criteria kent zichzelf en weet welke kenmerken het beste in zijn eigen context passen, hij neemt verantwoordelijkheid voor de prestaties van de organisatie èn het welbevinden van zijn medewerkers. Maar ook vervult hij een actieve rol als maatschappelijk change agent. Ja, en soms betekent dat inderdaad dat een leider toch autocratisch een besluit neemt. Maar hij baseert dit dan op waarden en normen die bijvoorbeeld van empathie getuigen.”

Niet eenvoudig voor leiders die met directief gedrag de top van een organisatie hebben bereikt. “Ja, soms moet daarom iets gebeuren om de noodzaak voor verandering te ervaren,” licht Heijltjes toe. “Bijvoorbeeld organisatieveranderingen die niet worden doorgevoerd of een orderportefeuille die leeg raakt. Een trigger. Die een persoon dwingt zichzelf een spiegel voor te houden. Want zelfkennis en –inzicht vormen het startpunt om aan het nieuwe beeld van een competente leider te voldoen. Nieuwe leiders maken onderscheid. Welke waarden en normen leiden mijn gedrag? Wat verwachten anderen, medewerkers en concurrenten, van me? Hoe vertaal ik wie ik ben, in wat ik doe? En hoe zien dat anderen? De sociaal wenselijke antwoorden op deze vragen kent iedereen. Nagenoeg elke manager geeft aan dat empathie, respect, gelijkwaardigheid onderdeel is van zijn leiderschap. Maar de directe omgeving ervaart dit vaak anders. Wie als leider de vraag onderkent hoe empathisch hij daadwerkelijk invulling geeft aan zijn leiderschap, moet zijn omgeving zo organiseren dat hij constructieve input ontvangt van bijvoorbeeld medewerkers of collega-leiders. Dat vergt tijd. De volgende stap is dan om empathie, respect en gelijkwaardigheid te vertalen in gedrag. Daarvoor is aardig wat moed nodig. Want het balanceren tussen de verschillende criteria, bijvoorbeeld empathie en de productiedoelstellingen, is niet eenvoudig. Dat betekent omgaan met complexiteit, onzekerheid en regelmatig zijn eigen ego opzij zetten. Dat betekent zich kwetsbaar durven op te stellen. Echter, organisaties die nu aan nieuw leiderschap onvoldoende aandacht besteden, laten naar mijn mening voor de toekomst kansen liggen.”

Dit bericht werd geplaatst in Leiderschap en getagged met , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s